Co to jest program SAFE i dlaczego Polska jest w drugiej grupie? Wyjaśniamy

Komisja Europejska
Donald Tusk: Polska otrzyma 44 miliardy euro na zakup dronów z programu SAFE
Źródło: TVN24
Polska znalazła się w drugiej grupie państw, których wnioski o dofinansowanie uzbrojenia w ramach programu SAFE zostaną zatwierdzone przez Komisję Europejską. Głównym powodem, dlaczego nie trafiliśmy do grupy pierwszej, jest obszerność polskiego planu. Polska jest największym beneficjentem tego unijnego instrumentu i ma otrzymać dofinansowanie w wysokości 43,7 miliarda euro.

We wtorek radio RMF FM poinformowało, że w tym tygodniu Komisja Europejska przychyli się pierwszej grupie wniosków krajów UE o środki z programu pożyczek na dozbrojenie SAFE (Security Action for Europe - Instrumentu na rzecz Zwiększenia Bezpieczeństwa Europy). Stacja podkreśliła, że wśród tych państw zabraknie jednak Polski, której wnioski zostaną rozpatrzone dopiero w ramach drugiej grupy.

Nieobecność Polski w pierwszej grupie wynika ze standardowej kolejności rozpatrywania krajowych wniosków. Głównym powodem umieszczenia naszego kraju dopiero w drugiej grupie jest obszerność polskiego planu. "O wiele dłuższe i żmudniejsze są negocjacje planu, który ma 300 stron niż planu, który ma 50 stron" - przekazał unijny dyplomata w rozmowie ze stacją.

Program pożyczek SAFE

SAFE to program, który ma na celu wzmocnienie obronności państw członkowskich UE. Przewiduje łącznie 150 miliardów euro wsparcia - m.in. w postaci nisko oprocentowanych pożyczek - przede wszystkim na zakupy sprzętu wojskowego, zwłaszcza produkowanego w Europie.

Co do zasady w ramach programu premiowane mają być projekty prowadzone wspólnie przez dwa lub więcej państw, choć możliwe będzie też finansowanie zakupów tylko dla jednego kraju, jeśli umowa na dany sprzęt zostanie podpisana do końca maja przyszłego roku.

Program preferencyjnych pożyczek SAFE został ustanowiony w czasie polskiego przewodnictwa w Radzie UE, o co zabiegała polska prezydencja. Jest elementem planu dozbrajania Europy w związku z między innymi rozwijaniem potencjału militarnego przez Rosję.

Wkrótce decyzja KE w sprawie programu SAFE

Jak przekazała pełnomocniczka rządu ds. SAFE Magalena Sobkowiak-Czarnecka, Polska złożyła 300-stronicowy wniosek o dofinansowanie łącznie 139 projektów na łączną kwotę 43,7 miliarda euro. Tym samym, nasz kraj jest największym beneficjentem tego programu pożyczkowego.

W piątek w Sejmie Sobkowiak-Czarnecka mówiła również, że w toku trwających dwustronnych negocjacji Komisja Europejska zgłosiła wątpliwości dotyczące dwóch zadań, które znalazły się w polskim wniosku. - To są zadania zgłoszone przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, bo też chcę tutaj podkreślić, że podjęliśmy decyzję o tym, że w przypadku Polski program SAFE będzie obowiązywał do projektów nie tylko zgłoszonych przez Ministerstwo Obrony Narodowej, ale także przez Ministerstwo Infrastruktury w zakresie mobilności wojskowej i MSWiA - w zakresie po pierwsze wsparcia Straży Granicznej, ale też Straży Ochrony Państwa czy Policji - mówiła.

Zaznaczyła, że rząd był przygotowany na taką ewentualność, dlatego też w toku negocjacji "podmieniono" projekty, co do których zastrzeżenia zgłosiła KE, na propozycje znajdujące się w przygotowanej liście rezerwowej.

Pełnomocniczka rządu ds. SAFE mówiła również, że decyzja Komisji Europejskiej w sprawie polskiego planu inwestycyjnego ma zapaść w najbliższych tygodniach. Następnie Rada UE otrzyma cztery tygodnie na jej zatwierdzenie. Zapowiedziała, że jeśli harmonogram zostanie dotrzymany, w połowie marca Polska podpisze dwie umowy – pożyczkową i operacyjną. Po ich podpisaniu do kraju trafi zaliczka w wysokości 15 proc. przyznanych środków, którą zarządzać będzie Bank Gospodarstwa Krajowego.

OGLĄDAJ: TVN24 HD
pc

TVN24 HD

pc
Ten i inne materiały obejrzysz w subskrypcji
Czytaj także: