Prezydent Karol Nawrocki wręczył we wtorek akt mianowania na stanowisko Dowódcy Operacyjnego Rodzajów Sił Zbrojnych generałowi Ireneuszowi Nowakowi. Zastąpi on na stanowisku generała Macieja Klisza, który w lipcu ma objąć prestiżową funkcję szefa sztabu połączonego dowództwa NATO - JFC Brunssum w Holandii.
- Dowódcą operacyjnym Rodzajów Sił Zbrojnych zostaje w istocie pierwszy pilot Rzeczpospolitej - powiedział Nawrocki w trakcie uroczystości.
- Do swojego nowego stanowiska wnosi pan generał także to, co dla mnie przy podejmowaniu decyzji było najważniejsze, a więc doświadczenie jako zastępca Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych - kontynuował Nawrocki.
Nawrocki: to przynosi pewność, że polskie niebo będzie chronione
Głowa państwa podkreśliła, że nowy dowódca uczestniczył od 2004 roku "we wszystkich wysiłkach modernizacyjnych Polskich Sił Powietrznych". - To przynosi Siłom Zbrojnym Rzeczpospolitej Polskiej pewność, że polskie niebo będzie chronione. I tego jestem pewien, powierzając Panu funkcję Dowódcy Operacyjnego Rodzajów Sił Zbrojnych - podkreślił Nawrocki.
Wspomniał też o doświadczeniu międzynarodowym generała. - Gotowość do budowania sojuszu polsko-amerykańskiego i budowania potencjału Polski w Sojuszu Północnoatlantyckim daje, mam głębokie przekonanie, spoglądam w stronę pana premiera [Kosiniaka-Kamysza - red.], że Polska i Polacy będą bezpieczni, a także, że doskonale będzie pan radził sobie z zadaniem dowodzenia komponentami wojskowymi polskimi na całym świecie, wzmacniając nasze możliwości sojusznicze - powiedział.
Prezydent mówił o ustępujących generale Kliszu. - Życzyłbym sobie, żeby zawsze tak wyglądało odwołanie z ważnej funkcji państwowej (...) to nie jest wyłącznie odwołanie, ale to jest awans generała Macieja Klisza - powiedział, nawiązując do przyszłej funkcji wojskowego w NATO.
Nawrocki podziękował generałowi za dotychczasową służbę w polskim wojsku. - Swoim życiorysem dowiódł pan generał, że jedyne, czemu pan służy, to Rzeczpospolitej Polskiej - podkreślił.
Kosiniak-Kamysz: chyba pierwszy raz w historii podjęto taką decyzję
W uroczystości wziął też udział wicepremier, szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz. - Stalowy mundur na tym stanowisku jest odpowiedni do wyzwań dzisiejszych czasów, do potrzeb ochrony przestrzeni powietrznej i zagrożenia, jakie niosą rakiety balistyczne i drony - powiedział Kosiniak-Kamysz podczas uroczystości w Pałacu Prezydenckim.
Podkreślił, że gen. Nowak potrafił podejmować najtrudniejsze decyzje jako pilot myśliwców, "będąc sam, wysoko w powietrzu", więc będzie "miał tę odwagę podejmować te decyzje w Dowództwie Operacyjnym".
- Podjąłem również decyzję, że - chyba pierwszy raz w historii - będzie pan mógł kontynuować to, co jest pana miłością, czyli bycie za sterami polskich myśliwców - powiedział szef MON zwracając się do nowego Dowódcy Operacyjnego RSZ i podkreślając, że będzie mógł on łączyć operowanie na F-16 z dowodzeniem.
Szef MON podziękował też ustępującemu dowódcy. Wspomniał, że także minionej nocy generał Klisz podjął decyzję o poderwaniu polskich myśliwców we współpracy z sojusznikami NATO, w związku z rosyjskim atakiem na Ukrainę.
Wicepremier wymienił "kilka ważnych wydarzeń w ciągu kadencji" generała Klisza, w tym budowę polskich kontyngentów wojskowych, działania operacyjne poza granicami państwa od Łotwy po Turcję, ewakuację polskich żołnierzy z Iraku, a także rozpoczęcie operacji "Bezpieczne Podlasie" na polsko-białoruskiej granicy.
To generał Klisz odpowiadał też za reakcję polskich i sojuszniczych wojsk na wtargnięcie rosyjskich dronów w polską przestrzeń powietrzną w nocy z 9 na 10 września ubiegłego roku.
Kim jest Dowódca Operacyjny RZS?
Dowódca Operacyjny RSZ to jeden z trzech - obok szefa Sztabu Generalnego WP i Dowódcy Generalnego RSZ - najważniejszych oficerów w Wojsku Polskim. To jedno z tych stanowisk w wojsku, którego obsadzenie wymaga zgody akceptacji zarówno ze strony MON i premiera, jak i prezydenta. Dowódca Operacyjny odpowiada między innymi za bieżące dowodzenie, na przykład siłami ochraniającymi wschodnią granicę, polską przestrzeń powietrzną, operacjami na Bałtyku czy polskimi kontyngentami za granicą. Generał Klisz pełnił tę funkcję od 2023 roku.
Generał dywizji pilot Ireneusz Nowak to jeden z najbardziej doświadczonych oficerów polskiego lotnictwa wojskowego. Jest pilotem myśliwców, który między innymi brał udział we wdrażaniu w Siłach Powietrznych myśliwców F-16.
W przeszłości był między innymi dowódcą klucza myśliwców, a następnie szefem szkolenia eskadry, szefem sztabu eskadry, dowódcą eskadry, dowódcą grupy działań lotniczych, szefem oddziału lotnictwa taktycznego, dowódcą bazy lotniczej, zastępcą dowódcy i wreszcie dowódcą 2. Skrzydła Lotnictwa Taktycznego w poznańskich Krzesinach.
Ukończył między innymi studia dowódczo-sztabowe w Akademii Obrony Narodowej oraz podyplomowe studia polityki obronnej Akademii Sił Powietrznych USA w Maxwell. W 2023 roku obronił z wyróżnieniem rozprawę doktorską i ma tytuł doktora nauk społecznych w dyscyplinie nauki o zarządzaniu i jakości.
Jest pilotem klasy mistrzowskiej. Ma ponad 3500 godzin nalotu na wojskowych samolotach odrzutowych, z czego ponad 2500 na samolotach F-16. Na początku 2022 roku został wyznaczony stanowisko Szefa Zarządu Wojsk Lotniczych - Zastępcy Inspektora Sił Powietrznych. Na tym stanowisku brał udział we wdrażaniu do Sił Powietrznych zamówionych w Korei Południowej lekkich samolotów FA-50 oraz amerykańskich samolotów 5. generacji F-35. Pierwsze samoloty F-35 dotarły do Polski 22 maja. Generał Nowak za sterami F-16 brał udział w honorowej eskorcie lądujących w bazie w Łasku samolotów.
Od października 2025 roku generał Nowak pełnił funkcję zastępcy Dowódcy Generalnego RSZ, odpowiadającego za wyposażenie i szkolenie wojska.