Nie żyje Stanisław Barańczak

Kultura i styl

tvn24Stanisław Barańczak był poetą i tłumaczem

W swoim domu na przedmieściach Bostonu zmarł Stanisław Barańczak, poeta, tłumacz i eseista. Miał 68 lat.

Stanisław Barańczak zmarł dziś w nocy w Newtonville na przedmieściach Bostonu. Mieszkał w USA od początku lat 80. Od wielu lat chorował na chorobę Parkinsona.

Poeta

Barańczak urodził się 13 listopada 1946 roku w Poznaniu. Ukończył filologię polską na Uniwersytecie Adama Mickiewicza. W czasie studiów był kierownikiem literackim Teatru Ósmego Dnia.

Współtwórca Nowej Fali zadebiutował w 1968 roku tomem poezji "Korekta twarzy". Na przełomie lat 60. i 70. pracował w redakcji miesięcznika "Nurt". Jego poezję cechowała demaskatorska postawa wobec języka propagandy PRL.

Działacz

W 1975 roku podpisał List 59. Został członkiem-założycielem Komitetu Obrony Robotników. Za współtworzenie i działalność w KOR skazany na rok więzienia w zawieszeniu, usunięty z uczelni i objęty zakazem publikacji.

W latach 80. Barańczak aktywnie działał w wielkopolskiej "Solidarności". Wrócił też do pracy na UAM. Po otrzymaniu oferty pracy z zagranicy wyjechał do Stanów Zjednoczonych. Jako jeden z nielicznych Polaków może poszczycić się pracą na prestiżowym Uniwersytecie Harvarda.

Emigrant

Na emigracji Barańczak nie zrezygnował z aktywności. Od 1983 był członkiem zespołu redakcyjnego paryskich "Zeszytów Literackich". W latach 1986-1990 był też redaktorem naczelnym nowojorskiego "The Polish Review".

Od 1986 był także członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich oraz Polskiego Towarzystwa Naukowe na Obczyźnie.

Poezja społeczna

- W tej poezji, którą ja proponowałem i którą proponowali moi rówieśnicy z pokolenia 68’ uderzało głównie to, że poruszała pewne tematy społeczne i polityczne - mówił poeta w rozmowie z Polskim Radiem ponad rok temu. - To było coś nowego w poezji, która poprzednio żywiła się raczej aluzjami, niedopowiedzeniami. Myśmy starali się mówić wprost i to było coś nowego, ale powodowało też, że pod tą etykietką polityczności nie widziało się pewnych innych rzeczy w tej poezji.

Tłumacz, wykładowca

Lwią część dorobku Barańczaka stanowiła praca tłumacza. Przekładał z języka angielskiego, rosyjskiego i litewskiego. Był między innymi autorem tłumaczeń na język polski dramatów Szekspira, uznanych za wybitne i najlepsze z dotychczasowych.

Barańczak wielokrotnie wymieniany jako faworyt do literackiej Nagrody Nobla. W 2006 roku został odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski. Był Honorowym Obywatelem Miasta Poznania i doktorem honoris causa uniwersytetów Śląskiego i Jagiellońskiego.

Autor: mb,dln//gak / Źródło: Polskie Radio, tvn24.pl, PAP