Decyzja o ponownym otwarciu Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie zapadła niedługo po objęciu przez kardynała Grzegorza Rysia stanowiska jako nowego metropolity. Dostęp do zbiorów diecezjalnych został zablokowany we wrześniu 2024 roku, gdy na czele kurii stał abp Marek Jędraszewski.
O tym, że archiwum ma być ponownie udostępnione na początku lutego, informowaliśmy kilka dni temu. Jak ocenił "Tygodnik Powszechny" - decyzja ta jest "pierwszym krokiem do powołania komisji, która powinna zbadać m.in. przypadki pedofilii za czasów Karola Wojtyły". Późniejszy papież Jan Paweł II był metropolitą krakowskim w latach 1964–1978.
Kuria podała datę i nazwisko dyrektora
W piątek biuro prasowe kurii poinformowało, że 10 lutego dla badaczy otwarta zostanie ponownie czytelnia naukowa, co umożliwi przeglądanie archiwaliów. Przekazano jednocześnie, że nowym dyrektorem archiwum został mianowany ks. dr Rafał Szczurowski.
- Na razie planujemy otworzyć dwie czytelnie: historyczną i genealogiczną. Myślę, że wszystko przebiegnie spokojnie i każdy, kto złoży zamówienie na temat, którym się interesuje, będzie otrzymywał materiały zgodnie z zasadami funkcjonowania archiwum - zapowiedział cytowany w komunikacie ks. Szczurowski, który oficjalnie zacznie wykonywać swoje obowiązki od 1 lutego.
Nowy dyrektor przyznał, że gdy kardynał Ryś zaproponował mu tę funkcję, to obawiał się, "jak to wszystko się potoczy". Postanowił jednak spróbować, "tak aby to archiwum służyło badaczom". - Uważam, że najważniejsze są źródła, a im więcej ich znamy i im bardziej historię z nich odczytujemy, tym łatwiej jest nam radzić sobie z teraźniejszością - ocenił.
Kim jest nowy dyrektor?
Ksiądz doktor Rafał Szczurowski jest historykiem, w latach 2001-2022 był wykładowcą Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie, a następnie Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie. Zajmuje się dziejami Kościoła katolickiego w okresie nowożytnym i najnowszym.
W ostatnim czasie ks. Szczurowski był proboszczem parafii św. Wojciecha Biskupa i Męczennika w Osieczanach pod Myślenicami. 1 lutego zastąpi go ks. Paweł Palej.
Wraz z informacją o powołaniu nowego dyrektora na stronie kurii pojawił się regulamin korzystania z archiwum. - Ksiądz kardynał Ryś podkreśla, że archiwum będzie dostępne na takich zasadach, na jakich funkcjonuje każda inna tego rodzaju instytucja. Oznacza to dostęp do zbiorów archiwalnych sprzed ostatnich 50 lat, bo taki jest standard - wyjaśnił w rozmowie z tvn24.pl rzecznik Archidiecezji Krakowskiej, ksiądz doktor Piotr Studnicki.
Ksiądz Studnicki zaznaczył, że zbiory będą dostępne na cele związane z badaniami naukowymi, ale też ze względu na ważny interes społeczny.
Kilka dni temu Artur Sporniak przypomniał na łamach "Tygodnika Powszechnego", że ostatni dyrektor tej instytucji - ks. prof. Jacek Urban - przestał pełnić funkcję, gdy w 2023 roku dziennikarze zaczęli publikować materiały o księżach wykorzystujących dzieci za czasów kardynała Karola Wojtyły. Chodzi między innymi o reportaż Marcina Gutowskiego w TVN24 pt. "Franciszkańska 3", w którym przedstawiono dowody, że Karol Wojtyła jako metropolita miał wiedzę o przypadkach seksualnego wykorzystywania dzieci i nie reagował na to w odpowiedni sposób.
W ostatnim czasie w archiwum toczyły się wyłącznie prace związane np. z digitalizacją zbiorów czy wewnętrznych badań, ale nie było możliwości przeprowadzenia kwerend przez osoby z zewnątrz.
Bogaty zasób wiedzy
W zasobach archiwum archidiecezji znajdują się dokumenty związane m.in. z pracą kancelarii kurii i z działalnością biskupa, w tym korespondencja urzędowa. Są też księgi święceń, dokumentacja związana z wizytacjami, akta dotyczące parafii i zakonów czy duplikaty ksiąg metrykalnych z XIX wieku.
"W materiałach archiwalnych gromadzonych przez kurię biskupią od czasów średniowiecza znajduje odbicie bogactwo religijne i różnorodność kulturowa tak rozległej kiedyś diecezji krakowskiej" - podkreślono w komunikacie.
Autorka/Autor: bp
Źródło: tvn24.pl
Źródło zdjęcia głównego: Marian Zubrzycki/PAP