W Asheville w Karolinie Północnej rozpoczęło się w poniedziałek spotkanie ministrów finansów i prezesów banków centralnych państw G20. Polska po raz pierwszy uczestniczy w tym wydarzeniu na pełnych prawach. Podczas obrad minister finansów Andrzej Domański ma poprowadzić dyskusję o wzroście gospodarczym i przedstawić źródła polskiego sukcesu ekonomicznego.
Spotkanie w górskim kurorcie w Appalachach otworzył sekretarz skarbu USA Scott Bessent, zapowiadając "powrót do podstaw", czyli:
- koncentrację na wzroście gospodarczym,
- deregulacji,
- ograniczaniu nierównowagi w handlu międzynarodowym, zwłaszcza związanej z chińskimi nadwyżkami produkcyjnymi.
Bessent podziękował też Unii Europejskiej za poparcie amerykańskich sankcji wobec Iranu. USA chcą nakłonić inne państwa do pełnej izolacji finansowej Teheranu, co ma być jednym z głównych celów delegacji podczas obrad z udziałem m.in. przedstawicieli Chin i Rosji.
Polska jako pełnoprawny uczestnik
Polska po raz pierwszy bierze udział w spotkaniu jako pełnoprawny uczestnik. Reprezentują ją minister finansów Andrzej Domański i prezes NBP Adam Glapiński. Polska delegacja zajęła miejsce między przedstawicielami Chin i Francji.
Domański wystąpił podczas drugiej sesji plenarnej dyskusji ministrów, otwierając rozmowę poświęconą wzrostowi gospodarczemu. Jak oznajmił, Polska jest przykładem skutecznej transformacji "od gospodarki centralnie planowanej wartej 60 mld dolarów do gospodarki wolnorynkowej o wartości ponad 1 bln dolarów".
Dodał, że wzrost gospodarczy nie jest tylko produktem ubocznym polityki, ale jednym z głównych jej celów, na którym skupia się działanie rządu. Jako klucze do rozwoju wymienił deregulację, cyfryzację i wspieranie inwestycji, realizowane we współpracy z biznesem. - W 2025 r. Polska wdrożyła największy od transformacji pakiet deregulacyjny, obejmujący prawie 200 reform, przygotowanych z udziałem przedsiębiorców - powiedział.
Domański o priorytetach G20
Domański zaznaczył, że G20 powinna skupić się na trzech priorytetach:
- dalszej deregulacji i upraszczaniu przepisów dla firm,
- "pragmatycznej" transformacji energetycznej, łączącej troskę o klimat z konkurencyjnością przemysłu i bezpieczeństwem gospodarczym,
- inwestycjach w edukację, zwłaszcza w naukach ścisłych, technologii i AI.
Domański był pierwszym - po gospodarzach z USA - z mówców w sesji poświęconej wzrostowi gospodarczemu, który jest głównym tematem przewodnim szczytu. Minister finansów USA Scott Bessent wymienił Polskę, Argentynę i Koreę do otwarcia tej dyskusji jako przykłady osiągnięcia wzrostu.
Domański przed rozpoczęciem wydarzenia poinformował, że strona amerykańska poprosiła go o poprowadzenie dyskusji poświęconej wzrostowi gospodarczemu oraz przedstawienie źródeł sukcesu ekonomicznego Polski.
- Polska to dziś jeden z liderów wzrostu gospodarczego i chcemy aktywnie współtworzyć globalny porządek gospodarczy. Dzisiaj tu, w Stanach Zjednoczonych, będziemy rozmawiać o transformacji energetycznej, o rewolucji AI, ale także o deregulacji - powiedział minister.
Jak podkreślił, głównym przesłaniem Polski podczas spotkania będzie zasada "nic o nas bez nas".
NBP o "polskim cudzie gospodarczym"
Narodowy Bank Polski poinformował, że do najważniejszych tematów obrad w Asheville należą:
- wspieranie wzrostu gospodarczego,
- globalne nierównowagi makroekonomiczne,
- polityka pieniężna,
- stabilność światowej gospodarki.
"Prezes NBP w swoich wystąpieniach przedstawia czynniki, które przyczyniły się do polskiego cudu gospodarczego w ostatnich dekadach. Wskazuje w szczególności na deregulację gospodarki przeprowadzoną wraz z transformacją ustrojową, ogromne zaangażowanie Polaków w pracę oraz odpowiedzialną i efektywną politykę banku centralnego ukierunkowaną na stabilność cen" - podkreślił bank centralny.
NBP poinformował również, że Adam Glapiński przedstawił działania podejmowane przez bank na rzecz wzmacniania stabilności finansowej.
"Prof. Adam Glapiński przedstawił działania podejmowane przez NBP na rzecz wzmacniania stabilności finansowej, w tym decyzję o zwiększeniu zasobów złota do 700 ton, która spotkała się z uznaniem i dużym zainteresowaniem uczestników spotkania. Podkreślił także, że dla utrzymania wysokiego tempa wzrostu gospodarczego konieczne będzie złagodzenie regulacji przyczyniających się do wyższych cen energii" - dodał.
Co z dalszym udziałem Polski w G20?
Minister finansów został zapytany przed spotkaniem o szanse na dalszy udział Polski w pracach G20. W tym roku nasz kraj dołączył do obrad na specjalne zaproszenie Stanów Zjednoczonych.
Domański wyraził nadzieję, że Polska otrzyma zaproszenie także w 2027 roku, kiedy przewodnictwo w grupie przejmie Wielka Brytania.
- Polska to dziś najszybciej rosnąca unijna gospodarka i oczywiście chcemy współtworzyć (...) dyskusję o gospodarce nie tylko europejskiej, ale (też) światowej. Wiemy, że za chwilę przewodnictwo w G20 przejmie Wielka Brytania. Tutaj w Stanach Zjednoczonych będę rozmawiał z nowym kanclerzem skarbu Wielkiej Brytanii (Johnem Healym) - powiedział.
- Polskę z Wielką Brytanią łączą oczywiście bardzo dobre relacje gospodarcze, więc mam nadzieję, że również w przyszłym roku Polska będzie uczestniczyła w pracach grupy G20 - dodał.
Francja zadowolona z obecności Polski
Francuski minister finansów Roland Lescure wyraził zadowolenie z udziału Andrzeja Domańskiego w obradach. Zaznaczył, że dobrze współpracuje z polskim ministrem na forum Unii Europejskiej.
Dodał jednak, że chciałby, aby w Asheville obecna była również delegacja Republiki Południowej Afryki, którą podczas spotkania zastępuje Polska.
Spór handlowy z Kanadą
Spotkanie G20 odbywa się na tle ostrego sporu handlowego z jednym z największych partnerów USA, Kanadą.
Kanadyjski minister Francois-Philippe Champagne powiedział przed szczytem, że liczy na dobre rozmowy z USA i zapewniał, że Kanada jest gotowa do rozmów z USA, ale chodzi jej o "równe warunki gry". Przekonywał też, że mimo nałożonych przez USA 50 proc. ceł na znaczną część kanadyjskiego eksportu, gospodarka ma się dobrze.
- Wzrost idzie w górę, płace idą w górę, sprawy mają się dobrze - mówił.
>>>Drogi, kolej, zdrowie i wojsko. Na co rząd wyda niemal bilion złotych?
Gospodarka, energetyka, AI i zadłużenie
Podczas dwudniowego szczytu odbędzie się szereg dyskusji plenarnych m.in. na temat wzrostu gospodarczego, energetyki, sztucznej inteligencji i kryzysu zadłużenia. Po raz pierwszy sprawujące przewodnictwo Stany Zjednoczone zaprosiły na szczyt przedstawicieli sektora prywatnego z różnych krajów. Wśród nich jest m.in. Jamie Dimon, szef największego banku pod względem wyceny rynkowej JPMorgan Chase.
Jak powiedział Bessent, Asheville zostało wybrane na miejsce spotkania nie tylko jako przykład naturalnego piękna kraju, ale również odporności jego gospodarki. Rok temu miasto zostało zdewastowane przez bezprecedensową powódz spowodowaną przez huragan Helene. Dziś po zniszczeniach nie ma wielkich śladów.