- 6 września (2023 r. - red.). Data wejścia w życie wewnętrznej procedury nakazującej personelowi stacji zgłaszanie awarii dystrybutora zamiast informowania o braku paliwa. Widzieliśmy to wszyscy. Widziała to cała Polska, że przez przestępcze działania kilku osób w spółce Skarbu Państwa, kluczowej polskiej spółce, doszło do takiej sytuacji, że na ponad 600 stacjach Orlenu brakło paliwa. Wydano za tym zalecenie, że jest awaria dystrybutora, podając tak naprawdę nieprawdziwie informacje - powiedział w poniedziałek na konferencji prasowej szef resortu sprawiedliwości i prokurator generalny Waldemar Żurek.
W poniedziałek o świcie funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego zatrzymali Michała R., byłego członka zarządu Orlenu, a także czterech byłych oraz aktualnie pracujących w nim menadżerów wysokiego szczebla, w związku ze śledztwem, w którym badane są okoliczności opróżnienia magazynów z zapasami strategicznymi paliw w 2023 roku.
Żurek o stratach Orlenu przez zaniżanie cen
- W styczniu 2024 roku Prokuratura Okręgowa wszczęła postępowanie. Następnie wydział zamiejscowy przestępczości zorganizowanej i korupcji Prokuratury Krajowej w Łodzi przejął tę sprawę do prowadzenia. W grudniu 2024 pojawiła się publikacja audytów, które dokonała sama spółka, ale z tej publikacji wynikało, że straty mogą wynieść trzy miliardy złotych. Śledczy skierowali następnie dane ze spółki do biegłych - wyjaśnił.
- Widzimy, co było przyczyną tej sytuacji braku na dystrybutorach. Było to skokowe obniżenie cennika hurtowego paliwa we wrześniu 2023 roku - podał Żurek. - W okresie wyborczym doszło do bezprawnego zaniżenia cen hurtowych paliwa - stwierdził dalej.
Żurek: dochodziło do celowego, bezprawnego manipulowania ceną paliwa
Żurek wyjaśnił, że spółka taka jak Orlen reguluje rynek cen paliw, oceniając sytuację na rynku światowych i krajowym. - Są określone procedury wewnątrz spółki, które mówią, w jaki sposób może dochodzić do zmiany cen paliwa - zaznaczył.
- W sytuacji jaką mieliśmy, właściwie od sierpnia 2023 roku, dochodziło do celowego, bezprawnego manipulowania ceną paliwa, żeby uzyskać określony efekt w postaci niższej ceny w dystrybutorach - powiedział Żurek. Dodał, że "obniżenie tej ceny w hurcie spowodowało także ruch na rynku w Europie i Polska stała się takim miejscem, gdzie przyjeżdżano po tańsze paliwo, bo było tańsze, niż ceny paliwa rynkowego w całej Europie - stwierdził i zaznaczył, że żadne przesłanki ekonomiczno-gospodarcze nie wskazywały na to, że te ceny można było obniżyć.
- Ponadto taka spółka jak Orlen ma określone procedury, które muszą być dochowane, żeby doszło do zgodnego z prawem obniżenia cen - powiedział Żurek. - Więc w tym przypadku prokuratura stwierdziła, że mamy ewidentnie powiązaną z okresem przedwyborczym bezprawną manipulację cenami paliw, z nieuwzględnianiem tego, co dzieje się na rynku i jednocześnie z naruszeniem procedur wewnątrz spółki - stwierdził szef resortu sprawiedliwości.
Rachunek za obniżenie cen paliw w 2023 roku
Żurek przekazał, że biegli oszacowali, iż Orlen poniósł szkodę w wysokości 4,1 mld zł. Wcześniej audytorzy szacowali tę kwotę na 3 miliardy.
- To jest naprawdę kwota ogromna. Straty, jakie zostały wyrządzone spółce, z uwagi na łamanie prawa, w celach ewidentnie politycznych. Bo musimy to jasno powiedzieć, że to manipulowanie bezprawne ceną paliwa, było w okresie wyborczym i dokonywali tego ci, którzy dzisiaj wspierają opozycję, a kiedyś zarządzali Orlenem i ponosili pełną odpowiedzialność za to, co dzieje się w spółce - ocenił minister.