TVN24 | Białystok

Góra Zamkowa w Mielniku. Gmina szuka pieniędzy na konserwację ruin kościoła

TVN24 | Białystok

Autor:
Tomasz
Mikulicz
Źródło:
tvn24.pl
Mielnik. Ruiny kościoła na Górze Zamkowej pamiętają XVI wiek (materiał z 20.05.2022)
Mielnik. Ruiny kościoła na Górze Zamkowej pamiętają XVI wiek (materiał z 20.05.2022)Urząd Gminy Mielnik
wideo 2/6
Urząd Gminy Mielnik

U podnóża Góry Zamkowej w Mielniku (Podlaskie) zachowały się spore fragmenty ścian kościoła, który - jak mówią źródła - został ufundowany w 1420 roku przez wielkiego księcia litewskiego Witolda. Dziś ta, jak określają ją władze gminy, perełka turystyczna niszczeje. Służby konserwatorskie wydały zalecenia, gmina szuka pieniędzy na przeprowadzenie wymaganych prac.

- Źródła mówią o tym, że kościół został ufundowany w 1420 roku przez wielkiego księcia litewskiego Witolda. Jest jednak koncepcja, że nastąpiło wtedy jedynie potwierdzenie fundacji, co by oznaczało, że kościół istniał już wcześniej. Pewne jest natomiast to, że w drugiej połowie XVI wieku został on gruntownie przebudowany (stąd też ruiny określane są dziś jako XVI-wieczne – red.), a w 1618 roku – ponownie konsekrowany - mówi Karolina Słoniowska-Kuźmicz z Ośrodka Dziejów Ziemi Mielnickiej.

Chodzi o późnogotycką świątynię, której pozostałości do dziś można podziwiać u podnóża Góry Zamkowej w Mielniku.

Według jednej z koncepcji, w 1420 roku nastąpiło jedynie potwierdzenie fundacji, a kościoł istniał już wcześniejMaciej Nowakowski / Urząd Gminy Mielnik

Świątynia została w 1915 roku spalona

- Kościół - tak jak zresztą i stojący niegdyś na górze zamek - został w 1657 roku, podczas potopu szwedzkiego, spalony. W 1669 roku ruszyła odbudowa. W 1866 roku, w ramach represji po powstaniu styczniowym, kościół został zamknięty, a w 1871 roku zamieniony na cerkiew prawosławną. W 1915 roku świątynia została spalona podczas odwrotu wojsk rosyjskich – opowiada nasza rozmówczyni.

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości obiekt został zwrócony katolikom, ale nigdy już go nie odbudowano.

– Powstał co prawda komitet, który miał się tym zająć, ale z inwestycji nic nie wyszło w związku z faktem, że w tamtym czasie wzniesiono już w Mielniku nowy kościół – zaznacza Karolina Słoniowska-Kuźmicz.

Obok stoi budynek plebanii wzniesiony prawdopodobnie w drugiej połowie XVIII wiekuMaciej Nowakowski / Urząd Gminy Mielnik

Legenda o królu Jaćwingów pochowanym w złotej trumnie

Obok ruin kościoła stoi też – pusty dziś - budynek plebanii, wzniesiony prawdopodobnie w drugiej połowie XVIII wieku.

- Natomiast z samą Górą Zamkową związana jest legenda, która mówi że została ona usypana przez zamieszkujących niegdyś te tereny Jaćwingów. Wszystko po to, aby u jej podnóża mógł spocząć ich król, który zginął w jednej z wojen z Litwinami. Podobno pochowano go w złotej trumnie – uśmiecha się pani Karolina.

Planowane prace mają uchronić zabytek przed dalszą degradacją

Góra Zamkowa oraz ruiny świątyni są dziś atrakcją turystyczną Mielnika. Obiektem, w ramach porozumienia z tutejszą parafią i diecezją drohiczyńską, opiekują się władze gminy. W planach mają przeprowadzenie prac, które uchroniłyby zabytek przed dalszą degradacją.

Ruiny zostały wpisane do rejestru zabytków w 1957 rokuMaciej Nowakowski / Urząd Gminy Mielnik

Podlaska wojewódzka konserwator zabytków wydała niedawno zalecenia, według których należy m.in. uaktualnić dokumentację zawierającą ocenę stanu zachowania ruin oraz przeprowadzić prace konserwatorskie.

- Na razie nie mamy na ten cel pieniędzy. Szukamy środków zewnętrznych – mówi Marcin Czerwiński, zastępca wójta gminy Mielnik.

Konserwator zabytków wydała niedawno zaleceniaWUOZ w Białymstoku

Nazywa ruiny jedną z perełek turystycznych gminy. – Dbamy o nasze zabytki, przeznaczając na nie co roku pieniądze z budżetu. Mamy bardzo dobrze zadbane świątynie, chociażby w Tokarach, Koterce czy Niemirowie. Tylko z ruinami na Górze Zamkowej jest problem. Jesteśmy jednak dobrej myśli – deklaruje.

Czytaj też: Pod Lublinem stanęła latarnia umarłych. Pierwsza w Europie od wieków

Świątynie i punkty widokowe

To niejedyna atrakcja turystyczna w samym Mielniku. Nieopodal Góry Zamkowej można podziwiać wzniesioną w latach 1821-23 cerkiew Narodzenia Najświętszej Maryi Panny oraz kaplicę cmentarną z 1777 roku.

W mieście jest też szereg punktów widokowych, chociażby na Górze Uszeście, Górze Rowskiej oraz na wzniesieniu przy ul. Dubois, skąd rozciąga się widok na odkrywkową kopalnię kredy.

Ruiny kościoła zlokalizowane są w pobliżu ulicy Zamkowej
Zaślepka materiału TVN24GO
TVN24 na żywo - oglądaj w TVN24 GO
Materiał jest częścią serwisu TVN24 GO

Autor:Tomasz Mikulicz

Źródło: tvn24.pl

Źródło zdjęcia głównego: Maciej Nowakowski / Urząd Gminy Mielnik

Pozostałe wiadomości